Wat zijn fytosomen en hoe werken ze?
Fytosoom technologie: de oplossing voor slecht opneembare plantenstoffen
De meest populaire kruidenextracten in de supplementenwereld, waaronder berberine, kurkuma, quercetine, boswellia en mariadistel, hebben behalve hun therapeutisch potentieel nog iets met elkaar gemeen: ze worden belabberd opgenomen via onze spijsvertering. In iets mooiere woorden: ze hebben een lage 'biobeschikbaarheid': je neemt het wel in, maar slechts een zeer beperkt percentage bereikt de bloedcirculatie waardoor de uiteindelijke effectiviteit gering is.
De reden voor de slechte opname is dat de werkzame stoffen, zoals curcumine, quercetine, silybine of groene thee-catechinen slecht oplosbaar zijn in water én vet. Daardoor worden ze nauwelijks opgenomen in het darmmilieu en komen ze niet in de bloedbaan terecht. Daarbij komt dat sommige stoffen grote, instabiele klonters vormen, waardoor ze minder goed door de darmwand kunnen passeren. Bovendien worden sommige fytonutriënten in de darm en lever snel afgebroken of gemetaboliseerd voordat ze hun doelweefsels bereiken.
In de loop van de tijd zijn er allerlei oplossingen voor dit probleem bedacht, sommige effectiever dan andere. Het is uiteindelijk het Italiaanse bedrijf Indena geweest dat met afstand de meest doeltreffende oplossing ontwikkelde. Het bedrijf bestaat al meer dan 100 jaar en is opgericht met als doel wetenschap en natuur te combineren door unieke botanische extractiemethoden te ontwikkelen.
Na jarenlang onderzoek introduceerde het bedrijf de gepatenteerde fytosoomtechnologie (Phytosome®), speciaal ontwikkeld om de opname en biologische beschikbaarheid van slecht opneembare plantaardige stoffen aanzienlijk te verbeteren.
Hoe werkt het?
Het basisidee is dat de werkzame stof uit het plantenextract wordt gekoppeld aan fosfolipiden uit lecithine. Fosfolipiden zijn vetachtige moleculen die sterk lijken op de bouwstenen van onze celmembranen. Dit voorkomt klontering van zowel het plantaardige bestanddeel als het fosfolipide. En omdat celmembranen uit dezelfde in vet oplosbare fosfolipiden bestaan, kan het plantaardige bestanddeel door de voor lipiden doorlaatbare celmembranen van het maag-darmkanaal worden getransporteerd en in de bloedbaan terechtkomen.
Voordelen
Fytosomen bieden verschillende voordelen ten opzichte van standaard kruidenextracten. Drie belangrijke voordelen zijn:
1. Verbeterde opname voor een betere biologische beschikbaarheid in je lichaam. Van elk fytosoom is aangetoond dat het een betere opname biedt in vergelijking met zijn niet-gebonden tegenhanger – de plantaardige stof op zichzelf. Hoe slechter de opname van een extract, hoe groter het verschil in opname tussen het fytosoom en zijn niet-gecomplexeerde tegenhanger.
2. Verhoogde werkzaamheid. Een betere opname betekent dat er meer van de werkzame stof beschikbaar is voor gebruik door het lichaam. Kortom: betere opname = grotere werkzaamheid. Bovendien is de werking gelijkmatiger.
3. Mogelijk lagere dosering. Omdat meer van de werkzame stof wordt opgenomen en benut door het lichaam, kan de benodigde hoeveelheid kruidenextract lager zijn, maar toch een grotere werkzaamheid opleveren.
Ontdek de fytosoom producten in het Smeets & Graas assortiment
Smeets & Graas verkoopt 9 verschillende unieke fytosomen, zowel in enkelvoudige als in samengestelde formuleproducten.
Curcumine-fytosoom (Meriva®)
Curcumine, de belangrijkste bioactieve stof uit kurkuma, behoort tot de best onderzochte fytonutriënten van dit moment. De stof heeft inmiddels een stevige wetenschappelijke basis opgebouwd en staat al jarenlang in de belangstelling vanwege de brede toepassing binnen voeding, suppletie en kruidengeneeskunde.
Een bekend nadeel van gewone curcumine is dat het lichaam deze stof moeilijk kan opnemen. Hoewel er jarenlang is gezocht naar manieren om de biologische beschikbaarheid te verbeteren, bleek dat in de praktijk lastig te realiseren. Fytosoomtechnologie bracht hierin een belangrijke doorbraak: Meriva® is een vorm van curcumine gekoppeld aan fosfatidylcholine uit zonnebloem, waardoor de opname in het lichaam aanzienlijk wordt verhoogd.
In een gerandomiseerde cross-overstudie werd curcumine-fytosoom vergeleken met standaard curcumine. Daarbij bleek dat de hoeveelheid curcuminoïden in het bloed na inname van het fytosoompreparaat gemiddeld 29 keer hoger was dan na inname van niet-gecomplexeerde curcumine.
Curcumine-fytosoom is daarnaast uitgebreid onderzocht in klinische studies. Met meer dan 30 klinische onderzoeken behoort het tot de best onderzochte vormen van absorptieversterkte curcumine op de markt.
Berberine-fytosoom (Berbevis®)
Berberine is een alkaloïde die voorkomt in verschillende planten, waaronder verschillende Berberis-soorten. De meest gebruikte berberine wordt gewonnen uit Berberis aristata. Ook berberine is een stof die opnameproblemen kent. Een ander nadeel van berberine dat door sommige mensen ervaren wordt, is het ontstaan van lichte irritatie van de darmen na het gebruik van standaard berberine supplementen.
Berbevis® de fytosoomvorm van berberine ondervangt deze twee problemen. Uit onderzoek blijkt dat het bijna 10 keer beter wordt opgenomen dan het gewone extract.
Mariadistel-fytosoom (Siliphos®)
Silybum marianum (mariadistel) bevat unieke flavonoïden, waarvan silybine de krachtigste is. Mariadistel-fytosoom bestaat uit silybine gebonden aan fosfolipiden en was het eerste fytosoom dat door Indena werd ontwikkeld.
De opname van Siliphos is onderwerp geweest van verschillende onderzoeken. Daaruit bleek dat deze fytosoomvorm vele malen beter opneembaar is dan de standaard extracten. Ze zorgen voor een hogere bloedwaarde van actieve silymarine en de isomeren daarvan en daarmee voor een veel hogere effectiviteit.
Groene thee-fytosoom (GreenSelect® Phytosome).
Polyfenolen uit groene thee, waaronder epigallocatechinegallaat (EGCG) en andere catechines, worden geïsoleerd uit cafeïnevrije groene theebladeren (Camellia sinensis) en vervolgens gekoppeld aan fosfolipiden.
Uit een absorptiestudie bij 12 gezonde vrijwilligers werd Groene Thee-fytosoom vergeleken met exact hetzelfde groene thee-extract dat niet was gekoppeld aan fosfolipiden. De bloedspiegels over een periode van zes uur waren in de fytosoomgroep twee keer zo hoog als in de groep die het niet-gecomplexeerde extract kreeg.
Naast verbeterde opname heeft Groene Thee-fytosoom ook nog als voordeel dat het gehalte EGCG strikt gestandaardiseerd is. Bovendien is het nagenoeg cafeïnevrij (gestandaardiseerd op minder dan 0,1%).
Quercetine-fytosoom (Quercefit®)
Quercetine, een flavonoïde die in veel voedingsmiddelen voorkomt, staat bekend om zijn slechte opname. Het was het merk Thorne dat aan Indena voorstelde om ook deze stof als fytosoom aan te bieden.
In een onderzoek onder 12 gezonde vrijwilligers bleek Quercetine-fytosoom 20 keer beter te worden opgenomen dan ongebonden quercetine. Dit maakt Quercefit een zeer effectief product Vanwege de traceerbaarheid van de grondstoffen is ook de zuiverheid 100% gegarandeerd.
Boswellia-fytosoom (Casperome®)
Boswellia serrata is geen onbekende meer in de fytotherapie. Het wordt hier regelmatig genoemd in radiocommercials. Het is echter belangrijk om onderscheid te maken tussen gewoon Boswellia extract en Boswellia gebonden aan fosfatidylcholine.
Uit een studie bleek dat, afhankelijk van het gemeten boswellinezuur, de plasmaconcentraties 3 tot 7 keer hoger waren bij het fytosoompreparaat in vergelijking met ongebonden Boswellia.
Het gepatenteerde complex staat tevens garant voor snellere opname, het gehele spectrum en gestandaardiseerde hoeveelheden van de werkzame stoffen.
Luteoline-fytosoom
Luteoline is een flavonoïde die voorkomt in veel planten, waaronder chrysanten, de bron van de luteoline in Luteoline Phytosome. Hoewel ontwikkeld en geproduceerd door Indena, heeft dit ingrediënt geen gepatenteerde naam omdat het specifiek voor Thorne is bereid. Het is één van de ingrediënten van het product Advanced Testosterone Support.
Een absorptiestudie naar een fytosoom toonde aan dat luteoline gebonden aan fosfatidylcholine een 3,5 keer hogere luteolineconcentratie in het plasma opleverde in vergelijking met niet-gecomplexeerde luteoline.
Bergamot-fytosoom (Vazguard®)
Citrus bergamia (bergamot), een citrusboom afkomstig uit tropisch Azië, wordt nu in het hele Middellandse Zeegebied geteeld, met een aanzienlijke productie in Zuid-Italië. De geelgroene bergamotvrucht, ter grootte van een kleine sinaasappel, is een kruising tussen bittere sinaasappel en citroen.
We kennen bergamot vooral als uniek aromatisch ingrediënt in Earl Grey-thee. Maar het is het sap van de vrucht, met zijn hoge gehalte aan polyfenolen, dat de laatste tijd vooral veel aandacht krijgt.
Een absorptiestudie, waarbij de flavonoïde naringine als marker werd gebruikt, toonde aan dat de opname 2,5 keer beter was bij bergamot-fytosoom dan bij het ongebonden bergamot-extract met hetzelfde polyfenolgehalte. Metabolic Health van Thorne bevat Vazguard® Bergamot-fytosoom.
Ginkgo-fytosoom (Virtiva®)
Ginkgo Biloba is een van de meest onderzochte kruiden ter wereld. Er zijn meer dan 400 wetenschappelijke studies gedaan naar de werking van Ginkgo Biloba. Echter, alleen sterk geconcentreerde, gestandaardiseerde Ginkgo biloba-extracten hebben een effectieve werking.
De opname en biologische beschikbaarheid van de flavonglycosiden en terpeenlactonen in Ginkgo-fytosoom zijn sterk verbeterd door de gepatenteerde Phytosome®-technologie van de Italiaanse producent Indena.
Het extract levert 24 mg flavonglycosiden en 6 mg terpeenlactonen. De lecithine levert 55 mg fosfatidylserine.
Deze verhouding van 24/6 tussen flavonglycosiden en terpeenlactonen is de verhouding die het meest wordt gebruikt in wetenschappelijk onderzoek naar Ginkgo biloba.
Thorne Memoractiv bevat Virtiva® Ginkgo-fytosoom.
Dit blogartikel is een vertaling en bewerking van een Take 5 Daily artikel op Thorne.com
Auteur Thorne: Kathi Head, ND
Redactie NL: Marcella van der Wel
Gepubliceerd op: 25 mei 2026